MERKEZ, TÜFE'Yİ DEĞİL, ÇEKİRDEK ENFLASYONU HEDEF ALMALI

Ocak ayında çekirdek enflasyonun düşmesi olumlu bir gelişme; ama bu konuda ?Büyük başarı elde ettik? demek için de erken. Merkez Bankası'ndan faiz indirimi yolunda adım atmasını beklemek, ancak ve ancak çekirdek enflasyonda kalıcı düşüş sağlanmasıyla mümkün.

Türkiye’de enflasyonun kalıcı şekilde düşürülebilmesi için 4 kriter yerine getirilmeli. Bunları şöyle sıralayabiliriz: 1Devlet kartel ve tröst gibi piyasa bozucu yapıların üzerine gitmeli.2 Kamu harcamaları dizginlenip, vergiler düşürülmeli. 3 Sektörlerle ilgili sağlıklı veri akışı sağlanmalı. 4 Bütün ilgili kurumlar koordineli çalışmalı.

‘ENFLASYON, İTO VERİSİYLE UYUMLU’

Tüketici fiyatları endeksi (TÜFE) verisi beklentiler doğrultusunda, üretici fiyatları endeksi (ÜFE) ise beklentilerin altında çıktı. Açıklanan enflasyon, İstanbul Ticaret Odası (İTO) verisiyle de uyumlu. Son veri, TÜİK’in veri setinin piyasadaki gerçekleri yansıttığını gösterdi. Böylece TÜİK, kendi üzerindeki baskıyı da hafifletmiş oldu. 

‘GIDA FİYATLARININ YÜKSELMESİ BİR FENOMEN!’

Giyim ve ayakkabı fiyatlarında sert bir gerileme görüldü. Bu, kırılgan talep nedeniyle işyerlerinin indirim yapmasından kaynaklandı. Gıdada, özellikle de işlenmemiş gıdada dikkat çekici bir yükseliş var. Bütün dünyada gıda enflasyonu geriler ya da yerinde sayarken Türkiye’de yükselmesi bir fenomen. Devlet, kartel ve tröst oluşumlarına veya piyasayı bozucu davranışlarda bulunanlara yerinde müdahale edemiyor. Bu konuda Tarım Bakanlığı’nın geçmişte hataları oldu, kartel-tröst oluşumlarının, piyasa ve fiyat bozucu davranışlarda bulunanların üzerine gitmedi. 

‘BAŞARI ELDE ETTİK DEMEK İÇİN ERKEN’

Çekirdek enflasyonun düşmesi olumlu bir gelişme; ama bu konuda “Büyük başarı elde ettik” demek için de erken. Merkez Bankası’ndan faiz indirimi yolunda adım atmasını beklemek, ancak ve ancak çekirdek enflasyonda kalıcı düşüş sağlanmasıyla mümkün.

‘ENFLASYONLA MÜCADELE İÇİN 4 BAKANLIK KOORDİNELİ ÇALIŞMALI’

Enflasyonun düşmesi için mutlaka Merkez Bankası, Ticaret Bakanlığı, Tarım Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın birlikte ve koordineli çalışmaları gerekiyor. Türkiye’deki enflasyonun en önemli sebebi üretici maliyetleri. Talep enflasyonu yok, maliyet enflasyonu var. Enflasyonla başa çıkabilmek için bu gerçekle yüzleşmeliyiz. Kasada %10 indirimle enflasyonu kalıcı şekilde düşürmek mümkün değil. Dolayısıyla maliyetleri aşağı çekecek radikal adımlar lazım. Enflasyonda kalıcı düşüşü sağlamak için atılması gereken 3 önemli adıma gelince... 1 Kamu harcamalarının dizginlenmesi ve Türkiye’nin karşılaştırılabileceği Meksika ve benzeri ülkelerde olduğu gibi daha düşük vergi oranlarının uygulanması. 2Sağlıklı veri tutmak ve takibini yapmak. Çünkü Türkiye’de bütün sektörlerde çok ciddi bir istatistik eksikliği var. Çalışan sayısı, makine sayısı, üretim kapasitesi gibi istatistikler yok. Mevcut bilgiler ise güvenilir değil. 

‘EKONOMİYİ DÜZGÜN STANDARTLARDA TAKİP EDEMİYORUZ’

Bugün her sektör milyonlarca insanı çalıştırdığını, memleket ekonomisine büyük katkısı olduğunu söylüyor; fakat elinde bunları kanıtlayacak istatistik yok. Tarımdan sanayi ve hizmetlere kadar, ekonomiyi kabul edilebilir düzgün standartlarda takip edemiyoruz. Elinizde sağlıklı veri olmayınca fiyat davranışlarını kontrol edemiyor, piyasa bozucu etkinliklerin üstesinden de gelemiyoruz. Türkiye’de bir tek TİM rakamları doğruluk arz ediyor. Geri kalan kanaat kuruluşlarının açıkladığı rakamlar çok güvenilir değil. 3Devlet tüm gücüyle kartel ve tröst oluşturmuş grupların üzerine gitmeli. Bazı tarım ürünlerinde zincirleme monopol var. Hatta ürün bazının yanında bölge bazında da bu tip oluşumlar söz konusu. Devlet, monopol ve oligopol oluşumlarını tespit edip kararlılıkla üzerine gitmeli.

‘MB AZ KONUŞMALI; AMA SESSİZ KALMAMALI’

Ekonomi yönetimi istikrarlı, gerçekçi, bağımsız karar alabildiğini de göstermeli. Türk Lirası üzerindeki manipülatif baskı ortadan böyle kalkabilir. Döviz kurunun enflasyona yansıdığı gerçeği kabul edilerek ekonomiyle ilgili gerçekçi yaklaşımlarda bulunulmalı. Merkez Bankası, TÜFE’yi değil, çekirdek enflasyonu hedef almalı. Açıklamaları net ve anlaşılır olmalı. Az konuşmalı; ama konuşması gereken durumlarda da sessiz kalmamalı.

Bu Makaleyi Sosyal Medyada Paylaşabilirsiniz

Yazarın 1.2.2019 00:00:00. Tarihinden Önceki Yazıları