50 ŞİRKETİN 'YÖNETİMDE KADIN' GÜCÜ

İş dünyasında kadın? Yönetim kurullarında kadın? Ekonomik yaşamın her kademesinde kadınlar? Neden? Kadınlara ayrımcılık saçma olduğu için, yanlış olduğu için. "Cinsiyet Eşitliği" doğru ve doğal olduğu için. Daha verimli şirketler, daha iyi bir ülke için... Toplumsal kalkınma ideallerimiz, iş yaşamı değerlerimiz ve de dünya rekabet ortamında başarımızın temelinde cinsiyet eşitliği, çeşitlilik, özgürlük, yaratıcılık, girişimcilik ve sosyal sorumluluk olmalı. Bilimsel veriler de, etik aklımız da bu yönde ilerlemenin elzem olduğuna işaret ediyor.

Sabancı Üniversitesi Kurumsal Yönetim Forumu’nun hazırladığı “‘2020 Yönetim Kurulunda Kadın Türkiye Raporu” çarpıcı gerçeklere ışık tutuyor. 2020 yılında BIST (Borsa İstanbul) yönetim kurullarında (YK) yer alan kadınların oranı yüzde 15,9’dan, %5,3’lük bir artışla, %17’ye çıktı. 

CAM TAVAN!
SPK’nın önerdiği minimum %25’i yakalayan 116 şirket, toplamın sadece %29’u. En az üç kadın üyesi olan 41 şirket, %10,3’e karşılık gelirken, 356 şirket de karar mekanizmalarında henüz etkin bir toplumsal cinsiyet çeşitliliğini sağlayamadı. Tüm BIST’te 134, BIST-100’de ise 25 kurumun kurullarının hâlâ tamamı erkek. Borsa İstanbul içindekilerinin 37’sinin YK başkanı kadın ve yalnızca 14’ünde kadın CEO’lar, YK’larda! 2020’de 458 kadının %42’si, hâkim ortak olan ailelerin üyeleri arasından seçildi. Cam tavanı kırarak YK’lara girmeyi başaran 265 kadın ise BIST şirketleri YK üyeliklerinin %9,8’ine tekabül ediyor.
Biz de 8 Mart Dünya Kadınlar Günü vesilesiyle hazırladığımız bu özel sayımızda, ülkemizin öncü kuruluşlarının yönetim kurullarındaki kadın üye sayısını, oranıyla birlikte sunduk. “İş’te Eşitlik” için 5 yıllık stratejilerini öğrendiğimiz Türk iş dünyasının değerli liderleri, cinsiyet ayırt etmeksizin nasıl eşitlik sağladıklarını da paylaştı...

Sanko Holding Yönetim Kurulu Başkanı ADİL SANİ KONUKOĞLU:
Kadınlar iş dünyasında fark yaratıyor

Kadınların; empati düzeyleri, bütünsel yaklaşım kabiliyetleri ve sezgileri ile iş dünyasında fark yarattıklarına inanıyorum. İşgücü potansiyelinin daha fazlasını kullanmanın, yönetim kademelerinde kadın perspektifinden daha çok yararlanmanın ve karar verici koltuklarındaki sayılarının artması; üretime, ekonomiye, ülkemizin gelişmesine katkı sağlayacak.

FİBA Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Murat Özyeğin:
Yönetim kurulundaki kadın oranında, farkı açmak istiyoruz
Toplumsal cinsiyet eşitliği, kurumsal kültürümüzün bir parçası ki, tüm şirketlerimizde yerleşik hale gelmesini amaçlıyoruz. Bu ilkeye bağlı kalarak, kadınların çalışma hayatına katılımını destekliyoruz ve yöneticilik düzeyindeki varlıklarını artırmaya büyük önem veriyoruz.

Yönetim Kurulu Başkan Yardımcımız Ayşecan Özyeğin Oktay liderliğinde kurduğumuz üst düzey yöneticilerimizden oluşan “Eşitlik Komitesi” öncülüğünde birçok proje hayata geçiriyoruz.

YETENEK HAVUZU...
Grubumuzda özellikle son 3 yılda, kadınların da dâhil olduğu bir yetenek havuzu oluşturulması yönündeki çalışmalarımız hız kazandı. Kadınlar ile erkekler arasındaki niceliksel olarak dengenin kendiliğinden oluştuğu alanlara müdahale etmiyoruz. Fakat, herhangi bir faaliyet alanında kadınlar aleyhine bir yapı söz konusu olursa, bu konuda mutlaka önlemler alıyoruz. Şirket içindeki her pozisyonun sürdürülebilirliğinin, hiç erkek aday olmadığı bir durumda dahi, kadın adaylar sayesinde garanti altında olması gerektiğine inanıyoruz.  

%60 KADIN ÇALIŞAN 
Tüm şirketlerimizin 90 yönetim kurulu üyesinin 19'u, yani yüzde 21’i kadın. Biz, kadınlara dair her alanda, dünyadaki ve Türkiye’deki benchmarklarımızın ortalamasının üzerindeyiz. Bunu daha da geliştirmek, kadın çalışan ve kadın yönetici sayısında olduğu gibi yönetim kurulundaki kadın oranında da farkı açmak istiyoruz. Nasıl ki, yaklaşık %60 kadın çalışan ve %55 kadın yönetici oranıyla Türk iş dünyasına liderlik ediyorsak, yönetim kurullarımızdaki kadın yönetici oranında da aynı konuma gelmek için çalışıyoruz.  

“İŞİMİZ EŞİTLİK” 
Yönetim kurullarında kadın temsiliyetinin artmasının, yüksek ekonomik ve sosyal değer yarattığının bilincindeyiz. Bu yüzden de her yeni dönemde bir grup kadın çalışanımızı, YKKD’nin çok kapsamlı mentorluk ve eğitim programlarına yönlendiriyor, yönetim kurullarına hazırlıyoruz. Kadın dostu şirket modelini geliştirmeye ve bu alanda iyi örnek olmaya devam edeceğiz. Bu alandaki çalışmalarımızı, çalışanlarımızın sahiplenecekleri ve liderliğini üstlenecekleri bir platforma dönüştürdük. “İşimiz Eşitlik” elçilik sistemine gönüllü olarak katılan çalışanlarımızın, şirketlerinde farklı projeler üreterek bu konunun farkındalığını ve içselleştirilmesini daha üst seviyelere taşıyacaklarından eminiz. 

Aydın Doğan Vakfı ve Hepsiburada Yönetim Kurulu Başkanı Hanzade Doğan Boyner:
Eşitsizlik ile kararlılıkla mücadele edeceğiz
Cinsiyet eşitliği, bir insanlık hakkı. Dünyaya gelen iki cinsiyetten birine; okumayı, çalışmayı, sağlık hizmetini hak görürken, diğerine hak görmemek ve “Evde otur” demek, çağdaş yaşama aykırı. Ben şanslı doğdum. Kız çocuklarının eşit olanaklara kavuşması için elimden geleni yapıyorum.

“Baba Beni Okula Gönder” burs programını hiçbir zaman bir proje olarak görmedik; o bizim için bir seferberlikti. Eşitsizlik maalesef bitmedi. Okul sürecinde kız çocuklarının güçlenmesi için ve özellikle bilim, teknoloji alanlarında ilerlemesini engelleyen önyargıların kaldırılması adına çalışmaya ve kampanyalarla sesimizi duyurmaya gayret ediyoruz. Aydın Doğan Vakfı olarak bu yönde birçok faaliyetimiz var.  

ÖNYARGILAR...
Görüyoruz ki, lisede kız çocukları yeteri kadar mühendisliği seçmiyor. Çünkü peşin hükümler ve dayatmalar, tercihlerini olumsuz etkiliyor. Yeni dünyada teknolojiden, bilimden uzak kalan ve kadınların eşit katılımını sağlayamayan toplumlar, çağımızın değişimine ayak uyduramayacak ve geri kalacak. Daha çok kadının, hukuk, tıp ve mühendislik alanında yer almasına ihtiyaç var. Liselere rol modeller götürüyoruz, bu bölümleri seçen genç kızlarımıza burs veriyoruz.
Yetişebildiğim her kız çocuğuna yardım etmek istiyorum. Kurucusu olduğum teknoloji şirketlerinde de kadın girişimcilere yönelik işlerini e-ticarete taşımaları ve büyütmeleri için olanaklar sunuyoruz. Sadece ben değil, bursiyerlerimiz, imkânı olan herkes bunu yapacak. Biz, hep beraber kararlılıkla bu eşitsizlikle mücadele ediyoruz.

Boyner Grup İcra Kurulu Üyesi & Strateji ve İş Geliştirme Başkan Yardımcısı Elif Ateşok Şatıroğlu:
Toplumsal cinsiyet eşitliğini tüm ekosistemimizde uyguluyoruz
BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA)’dan biri olan “Toplumsal Cinsiyet Eşitliği”, Boyner Grup olarak uzun yıllardır değerlerimiz arasında ve sosyal yatırımlarımızın odağında yer alan, önem verdiğimiz bir konu.

Toplumsal cinsiyet eşitliğini, yönetim kurullarımızdan mağazalarımıza, İK politikalarından kurumsal yönetişime ve tedarikçilerimize kadar, tüm ekosistemimizde uygulamaya çalışıyoruz ki, en önemli hedefimiz, bunu yaygınlaştırmak olacak. Özellikle tedarikçi ve iş birliği ekosistemimizin iş yapış şekillerinin içine cinsiyet eşitliğini yerleştirmek önem verdiğimiz bir konu.

YÖNETİM KURULUNDAKİ KADIN ÜYE ORANI %50 
Şirketlerimiz içerisinde eşitlikçi kültürü sürekli geliştirebilmek için ölçme ve cinsiyet eşitliği konusunda düzenli veri takibi yapıyoruz. Buradan hareketle kararlar alıp eyleme geçerek iyileştirmeyi istikrarlı hale getirmeyi amaçlıyoruz. Yıllardır, yönetici kadın oranı en yüksek gruplar arasındayız. Boyner Holding Yönetim Kurulu’ndaki kadın üye oranı yüzde 50. Grup şirketlerimizin yönetim kurullarındaki 31 üyenin 14’ü (%46’sı) kadın. 

İlk imzalayanlar arasında olduğumuz BM Kadının Güçlenmesi Prensipleri (WEPs) doğrultusunda kısa ve uzun vadeli planlarımızı belirliyoruz. BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nın uygulanmasında iş birliklerinin önemine inanıyoruz. Özdenetim mekanizmalarımız ile birlikte bu süreçte üyesi olduğumuz ve yöneticilerimizin aktif katılım gösterdiği YKKD, 30% Club ve Global Compact ile beraber çalışmalar gerçekleştiriyoruz. KAGİDER başta olmak üzere, pek çok kurum ve kuruluş ile de ortak projeler üretiyoruz.

Doğanlar Holding Yönetim Kurulu Başkanı DAVUT DOĞAN:
Kadınların gücüne çok inanıyoruz
Tüm aile bireylerinin yönetim kurulundaki ağırlığı aynı. Aile anayasamız ile tüm kalemler ve süreçler belirlenmiş ve yürürlüğe girmiştir. Maaşlardan, 3. kuşak temsilcilerinin yönetim kurulunda görev alma süreçlerine kadar her şey, kurallar ve eşit haklar çerçevesinde yönetiliyor.

Biz, kadınların gücüne çok inanıyoruz. Holding yönetiminde “Kurumsal İletişim Müdürü”müz, “İnsan Kaynakları Direktörü”müz ve “Finans Direktörü”müz kadın. Ayrıca enerji sektöründe, yönetim kurulumuzda iki kadın üyemiz bulunuyor. Güçlü ve profesyonel bir kadrodan oluşan bu ekibin, kurumumuza çok pozitif getirisi olduğuna inanıyoruz. Sadece yönetimde değil, yarattığımız projelerde de kadın istihdamını her daim desteklemeyi önemli buluyoruz . Holding bünyemizde çalışan kadın-erkek oranımızı, mümkün olduğunca %50’ye yaklaştırmaya çalışıyoruz. 

Koton Yönetim Kurulu Üyesi Gülden Yılmaz:
Kadın ve erkeğe eşit fırsatlar sunan bir işvereniz
Koton’un, kadınların iş hayatına kazandırılması alanında önde gelen marka olması algısına katkı sağlayan uygulamalara sahibiz. DNA’mıza işlemiş olan kadının güçlendirilmesi, aynı öncelik ile önümüzdeki dönemde de devam edecek.

Koton olarak, BM Kadının Güçlenmesi Prensipleri (WEPs) imzacısı ilk şirketlerden biriyiz. Ayrıca yönetim kurulumuzca imzaladığımız “Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Politikamız” var. Bu taahhütler; kadın ve erkeğe eşit fırsatlar sunan bir işveren olarak, adil bir ücret ve kariyer politikası izleyeceğimizin, kadınlara yönelik iyileştirmeleri ön planda tutacağımızın altını çizen birçok önemli maddeyi kapsıyor. 

“EV KADINLARI PROJESİ” 
İş birliklerimiz ve farklı projelerle topluma ve insanımıza katkı sunma kararlılığımızı sürdürüyoruz. “Ev Kadınları Projesi” de bu noktadan yola çıktığımız ve ev kadınlarının çalışma saatlerini yaşam koşullarına göre belirleyebildikleri, istihdam sağlamanın yanı sıra, kariyer gelişim fırsatı da sunduğumuz bir çalışma. Evdeki çocuk veya yaşlı bakımı gibi sorumluluklarını aksatmadan, kendi yaşam düzenlerine uygun şekilde iş hayatında yer almalarını sağlayan projemizi 2019 yılında geliştirdik. Kadınlar, çalışma gün ve saatlerini haftada 3 gün 5’er saat veya 5 gün 3’er saat olarak kendileri belirliyor. Şu anda 7 şehirde, 72 mağazamızda “Ev Kadınları Programı”nda çalışan kadın istihdamımız var. Kadınların ekosistemin aktif bir üyesi olması, öncelikli hedeflerimiz arasında... 

Doğa Sigorta Yönetim Kurulu Başkanı & İstanbul Ayvansaray Üniversitesi Mütevelli Heyeti Başkanı NİHAT KIRMIZI:
Yönetici atamalarımız cinsiyetten bağımsız yapılıyor
Yüksek oranda olan kadın çalışan sayımızın artması ve onların yönetici kademelerinde yükselmeleri de en büyük dileğimiz ve hedefimiz.

Şirketimizde yönetim kademelerine yaptığımız atamalarda dikkate aldığımız kriterlerimiz arasında cinsiyet, kesinlikle bulunmuyor. Bir yöneticiyi seçerken, ilgili kişinin o pozisyon için gerekli mesleki bilgi birikimi, tecrübe ve vizyon gibi donanımlara sahip olup olmadığını değerlendirip kararlarımızı bu doğrultuda veriyoruz. 

İCRA KURULU’NDAKİ 10 YÖNETİCİDEN 3’Ü KADIN 
Genç ve yenilikçi bir şirket olarak, çok yakında kadın üyeleri de yönetim kurulumuzda göreceğimize inanıyorum. İcra Kurulu’ndaki 10 yöneticiden 3’ü kadın. Ayrıca bölge müdürlükleri ve “Bankasürans” ile “Kurumsal Satış Müdürlüğümüz”den oluşan toplam 10 müdürlüğümüzün başındaki 5 müdürümüz de kadın yöneticilerimizden oluşuyor. Orta kademe yönetimde ise (müdür&müdür Yardımcısı unvanları) 47 yöneticiden 22’si kadın: %46,81.

KADIN ÇALIŞAN ORANI %50,6
Doğa Sigorta olarak, 300’e varan mevcut çalışanımızın yüzde 50,36’sı kadın. Bu bizim için gurur verici bir tablo. Tüm çalışanlarımıza olan güvenimizle, önceliğimizi esasen çalışan eşitliğine vererek, kadın çalışanlarımızın da kariyerlerinde gerekli tüm desteği sağlıyoruz. Vakıf üniversitemiz İstanbul Ayvansaray Üniversitesi’nin değerli akademik kadrosu ile de projeler geliştirerek bu yönde çalışmalar da yürütüyoruz. İlk olarak, Kadınlar Günü’ne özel bir haftalık online bir eğitim paketi oluşturduk. Hem iş hayatına hem sosyal hayata yönelik, özellikle pandemi dönemini de kolaylaştırıcı ve verimli kullanmaya yönelten, keyifli içerikler ile çalışmalarımızı başlatıyoruz.

Yaşar Holding Yönetim Kurulu Başkan Vekili Feyhan Yaşar:
Liderlik vasfı olan kadın veya erkek yöneticilere eşit fırsat hakkı verilmeli 
Yönetim kademisinde bilgi ve tecrübe kadar; istekli olmak, yetenek ve liderlik de önemli.

Günümüz teknolojisi ile bilgi ve datalara ulaşmak artık çok kolay. Yönetim kademesinde bilgiyi doğru analiz etmek ve yorumlamak artık ön planda.

BAŞARILI KADINLARI GÖRMEKTEN GURURLUYUZ
Konusunda yetkin, eğitim ve tecrübe ile liderlik vasfı olan kadın veya erkek yöneticilere eşit fırsat hakkı verilmesi gerektiğine inanıyorum. İş hayatında kadınlar kariyerlerini planlarken, doğal olarak bazı ilave sorumluluklar da alıyor. Bu da aslında kadınların birçok işi bir arada yürütme ve yönetme becerilerini geliştiriyor. Yönetim kurullarında ve farklı aşamalarda yükselmiş başarılı iş kadınlarını görmekten gurur duyuyoruz. Gelecekte daha adil, şeffaf, verimli bir kadın bakış açısı, çok büyük yenilikler ve katkılar getirecektir.

Borusan Holding CEO'su Erkan Kafadar:
Toplumsal cinsiyet eşitliğini önemsiyoruz
Borusan’da liderlik, kadın ya da erkek olmanın çok önünde bir kavram. Liderliği “Borusan Grup Liderlik Yetkinlikleri” ile tanımlıyoruz. Bunlar, her yönetim kademesinden beklenenleri ayrı ayrı tanımlıyor.

İşte terfilerde, kişinin bilgi birikimi ve pozisyona hazır olma durumu kadar, yetkinlik setine uyumunu da gözetiyoruz. Objektif değerlendirme araçları bize büyük destek sağlıyor. 2023 yılına dek, tüm Borusan Grup şirketlerinde yönetim aşamasındaki kadın oranlarının artırılmasıyla ilgili ciddi bir hedefimiz var. Terfi süreçlerimizi bu doğrultuda yürütüyoruz. Dışarıdan yapacağımız işe alımlarda ise kısa listede en az bir kadın aday olmasını mutlaka takip ediyoruz. 

14 KADIN LİDERİMİZ, ÜST YÖNETİM ROLLERİNDE
Borusan Holding Yönetim Kurulu 5 kişiden oluşuyor. Kadın üye sayımız ise 2. Grup şirketlerimizde 14 kadın liderimiz üst yönetim rollerinde ki bu, %23 seviyesine karşılık geliyor. Borusan olarak, 77 yıldır odağımızda insan var. 200 yıllık bir şirket olma vizyonuyla stratejilerimizi oluştururken, sürdürülebilirliği temel alan insan odaklı bir kurum kültürünü benimsiyoruz. Bu noktadaki en önemli konulardan biri de toplumsal cinsiyet eşitliği...

Yönetim Kurulunda Kadın Derneği (YKKD) Başkanı HANDE YAŞARGİL:
Üst karar mercilerinde kadının varlığı, yüzde 50 olmalı
Nüfusun ve yeteneğin yüzde 50’si kadınsa, üst karar mercilerinde kadının varlığı da %50 olmalı. Kadının temsil hakkı için başka bir neden aramamıza gerek yok. Rakamsal veriler, hem dünyada hem de ülkemizde daha gidecek yolumuz olduğunu anlatıyor.

Türkiye'de ve dünyada, yönetim kurullarında kadınların oranıyla ilgili son durumu değerlendirir misiniz?
Türkiye’de, Borsa’ya kote şirketlerin toplam 2 bin 698 yönetim kurulu koltuğunun sadece 458’i kadınlara ait; yani oran yüzde 17. Üstelik bu kadınların önemli bir kısmı aile mensubu veya hissedar olarak bu görevde. Bu araştırma, Sabancı Üniversitesi Kurumsal Yönetim Forumu’nca 2012’den beri yapılmakta. 9 sene önce de bu oran %11’di, yani yalnızca 6 puanlık yol kat edildi. 400 BIST şirketi içinden 134’ünün yönetim kurulunun tamamı erkeklerden oluşuyor! 

%70 ERKEK ÇITASINI SAVUNUYORUM! 
Avrupa’ya baktığımızda, yönetim kurullarında kadın oranı ülkemize göre daha yüksek. Örneğin; Fransa ve İtalya, kota uygulaması desteğiyle oranlarını %40’ın üzerine çıkararak anlamlı bir seviyeye getirdi. Kota uygulaması olmadan “kritik eşik” diye tanımladığımız %30’un üzerini gören İsveç ve İngiltere de güzel örnekler. Avrupa, kota ve belli yasal düzenlemeler ile sistematik bir çözüm bularak oranlarda önemli ölçüde yol kat etti. Bizim de savunduğumuz ana fikir, tam da buradan tetikleniyor; kota ya da ülkenin dinamikleri gözetilerek bir düzenleme yapılması şart. Ancak bu konu, bireylerin ve kurumların kendi inisiyatifine bırakılmamalı. Çünkü sorun bireyde değil, sistemde. Çözüm de sistemde aranmalı. Bugün halka açık şirketlere uygulanan “%30 Bağımsız YK Üyesi” kotasından mutsuz muyuz? Bekleseydik, şirketler ihtiyaç olarak hissedip bu orana ulaşır mıydı? Bu nedenle “Sistematik müdahale” şart diyoruz. Bir başka deyişle; %30 kadın kotasını değil, %70 erkek çıtasını savunuyorum.

ÜLKEMİZ İÇİN EN UYGUN MODELİ BULACAĞIZ 
Bu konuda, son dönemde YKKD olarak yaptığınız çalışmalar var mı?

Türkiye’nin belkemiği olan şirketlerin yönetim kurullarını iyi çalıştırmamız gibi bir sorumluluğumuz da var. Bu kapsamdaki ana unsurlar ise denge ve çeşitlilik. Hatırı sayılır büyüklükte bir lider kadın yetenek havuzu var; ama kullanmıyoruz ve gecikiyoruz. Gitgide zorlaşan ekonomik koşullarda, ülkemizin bekleme lüksü yok. %50 orana ulaşma yolunda, sistemi sorgulamak şart. Ancak o zaman gerçekten karar mercinde ve her noktada “Kadınlar var” diyebiliriz. İlerleme için özel sektör, kamu, STK, uluslararası örgütler gibi tüm paydaşların birlikte çalışması önemli. Ülkemiz için en uygun modeli bulacağımıza şüphem yok. 

Bu, sadece bir kadın meselesi gibi görülmemeli; yetenek havuzunun değerlendirilmesi, kaynakların etkin kullanımı ve dolayısıyla ekonomik ve toplumsal fayda olarak ele alınmalı. Bu nedenle, en az kadınlar kadar erkekler de sorumluluk alıp konuyu sahiplenmeli. Bugün atmamız gereken somut adımlar ve reçete de çok açık önümüzde duruyor. Yaklaşan genel kurullar, eyleme geçmemiz için bir fırsat. Biz de bu fırsatı hatırlatmak adına, Danışma Kurulu Başkanımız Sayın Murat Özyeğin ile birlikte 300’ün üzerinde yönetim kurulu başkanına Kasım 2020’de mektup gönderdik ve kendilerine çağrıda bulunduk. Karar vericilerin, kurumlarının yeni dönem yönetim kurullarını oluştururken mutlaka kadın adayları değerlendirmesi ve kritik eşiği sağlayacak oranda kadın üye sayısına ulaşması, bizi çözüme götürecek.


Bu Makaleyi Sosyal Medyada Paylaşabilirsiniz